ALA, EPA, DHA – Temel Yağ Asitleri

Bilim insanları bir besine “esansiyel” (temel) dedikleri zaman kastettikleri “çok önemli” değildir. Kastedilen insan vücudunda sentezlenemediği ve besin yoluyla alınması gerektiğidir.

Balıklarda birçok yağ asidi bulunur. Ama en faydalıları EPA ve DHA olarak bilinir ve uzun zincirdirler. Bunlar sadece deniz ürünlerinde ve yosunlarda bulunan Omega-3 yağ asitleridir.

ALA denilen kısa zincir Omega-3’den de EPA ve DHA sentezlemek mümkün ama malesef ki insanlarda bu dönüşüm yeterli olamamakta. ALA keten tohumunda, kabak çekirdeğinde ve cevizde bulunur. ALA’nın %5’inden azı EPA’ya ve %0,5’inden de azı DHA’ya dönüştürülebiliyor. Bu durumda vejetaryenlere hayatta başarılar dilemeli sanırım. Ayrıca Omega-3 için keten tohumu hapı ya da yağı tüketiyorsanız, paranızı boşa harcıyorsunuz denebilir.

Yediğimiz Omega-3’ün sağlığa yararlı olanı da zaten uzun zincirlerden kaynaklı, daha çok da DHA’dan.

Öte yandan ALA’nın DHA’ya dönüşümü bakır, demir ve piridoksine bağlıdır. Demir de bitkilerde çok fazla bulunmadığı için zaten vejetaryenlerde sıklıkla kansızlık görülür. Dolayısıyla AHA dönüşümü iyiden iyiye sınırlı kalmaktadır.

Taş Devri’nde bol miktarda balık ve et yenildiği için ve de bunlarda da zaten DHA ve AA bulunduğu için, ayrıca DHA dönüşümüne dair bir mekanizma da oluşmamış olması da normaldir zaten.

ALA’dan bahsettik, DHA’dan da. Bir de EPA var. Antienflamatuar diye bilinir. Oysa ki DHA daha etkindir ve EPA işlevini aspirinle birlikte tam olarak yapabilir. Dolayısıyla en değerli Omega-3 yağ asiti DHA’dır.

Son yıllarda beslenmedeki değişikliklerle birçok insanda DHA seviyesi düşmüştür. Bunun kardiyovasküler hastalıkların, enflamasyonu hastalıkların, psikolojik bozuklukların ana sorumlusu olduğuna dair birçok çalışma da vardır.

Related Posts Plugin for WordPress, Blogger...
This entry was posted in Paleo, Temel Beslenme and tagged , , , , , , , , . Bookmark the permalink.

2 Responses to ALA, EPA, DHA – Temel Yağ Asitleri

  1. ozlemVS says:

    Merhaba
    Her nekadar deniz kiyisinda yasiyor olsak da deniz baligi bulmakda ciddi zorlaniyoruz ve ciftlik baligi yemek durumundayiz ciftlik baliklarinda da bu b ahsedilen yaglar var mi peki?

Bir Cevap Yazın